Ciasto ze śliwkami i jabłkami — prosty wypiek z owoców, które są pod ręką

Ciasto ze śliwkami i jabłkami to dobry sposób na wykorzystanie owoców, które zostały w misce albo dojrzewają szybciej, niż planowano. Nie trzeba tu niczego wymyślać. Wystarczy zwykłe ucierane ciasto, trochę owoców i prosta kruszonka.

To wypiek z rodzaju domowych placków do kawy lub herbaty. Śliwki dają lekko kwaśny sok, jabłka miękną i łagodzą smak, a kruszonka przykrywa owoce i pomaga utrzymać przyjemną strukturę wierzchu. Najważniejsze jest tylko to, żeby nie przesadzić z ilością owoców i dobrze dopiec środek.

Składniki

Porcja na formę około 24 × 24 cm albo tortownicę 26 cm. Składniki powinny mieć temperaturę pokojową, zwłaszcza jajka, masło i jogurt.

• 250 g mąki pszennej tortowej lub uniwersalnej
• 120 g miękkiego masła
• 130 g cukru
• 3 jajka
• 120 g jogurtu naturalnego lub kwaśnej śmietany 18%
• 2 płaskie łyżeczki proszku do pieczenia
• 1 łyżeczka cukru waniliowego lub odrobina wanilii
• szczypta soli
• 300 g śliwek, najlepiej węgierek lub innych niezbyt wodnistych
• 2 średnie jabłka, około 250–300 g po obraniu
• 1 łyżeczka cynamonu, jeśli lubisz

Na kruszonkę przygotuj 80 g mąki pszennej, 50 g zimnego masła i 40 g cukru. Można dodać też 1 łyżkę płatków owsianych, ale nie jest to konieczne.

Przygotowanie

1. Formę wyłóż papierem do pieczenia. Piekarnik nastaw na 175°C, grzanie góra-dół, bez termoobiegu.
2. Śliwki umyj, osusz, przekrój na połówki i usuń pestki. Jeśli są bardzo duże, pokrój je na ćwiartki. Jabłka obierz, usuń gniazda nasienne i pokrój w cienkie plasterki albo małą kostkę.
3. Owoce odłóż na chwilę na ręcznik papierowy, jeśli puszczają dużo soku. Zbyt mokre owoce mogą obciążyć ciasto.
4. Miękkie masło utrzyj z cukrem, cukrem waniliowym i szczyptą soli na jaśniejszą masę. Nie musi być jak krem cukierniczy, ale dobrze, żeby cukier częściowo się rozpuścił.
5. Dodawaj jajka po jednym, miksując krótko po każdym. Jeśli masa lekko się zwarzy, nie szkodzi — po dodaniu mąki zwykle wraca do porządku.
6. Wsyp mąkę wymieszaną z proszkiem do pieczenia. Dodaj jogurt i wymieszaj krótko, tylko do połączenia. Ciasto powinno być gęste, ale dać się rozprowadzić łyżką.
7. Przełóż ciasto do formy i wyrównaj. Na wierzchu ułóż jabłka i śliwki. Nie wciskaj ich mocno w masę, bo podczas pieczenia i tak lekko opadną.
8. Składniki kruszonki rozetrzyj palcami, aż powstaną grudki. Posyp owoce kruszonką.

Jeżeli owoce są bardzo kwaśne, można posypać je dodatkową łyżką cukru przed kruszonką. Przy słodkich jabłkach nie ma takiej potrzeby.

Pieczenie i studzenie

Ciasto piecz w 175°C, grzanie góra-dół, przez około 45–55 minut. Czas zależy od formy, piekarnika i wilgotności owoców. W niższej, szerszej formie ciasto dopiecze się szybciej. W tortownicy może potrzebować kilku minut więcej.

Po około 45 minutach sprawdź patyczkiem środek ciasta, omijając owoce. Patyczek powinien wyjść bez surowego ciasta. Może być lekko wilgotny od owoców, ale nie powinien być oblepiony jasną masą.

Jeśli wierzch mocno się rumieni, a środek jeszcze nie jest gotowy, przykryj ciasto luźno kawałkiem papieru do pieczenia i dopiekaj dalej. Nie zwiększaj temperatury, bo wierzch zrobi się ciemny, a środek może zostać niedopieczony.

Po upieczeniu zostaw ciasto w formie na 15–20 minut. Potem można je wyjąć i wystudzić na kratce. Krojenie bardzo ciepłego ciasta z owocami często kończy się kruszeniem i wrażeniem, że środek jest zbyt mokry.

Najczęstsze błędy przy cieście ze śliwkami i jabłkami

Najczęściej kłopot robią owoce. Śliwki i jabłka są różne. Jedne są zwarte i mało soczyste, inne puszczają dużo soku już podczas krojenia. Jeśli owoce są bardzo mokre, warto je osuszyć i nie układać zbyt gęsto. Lepiej dać trochę mniej owoców niż przykryć całe ciasto grubą, ciężką warstwą.

Drugą sprawą jest mieszanie. Ucierane ciasto ze śliwkami nie lubi długiego miksowania po dodaniu mąki. Wystarczy wymieszać do połączenia składników. Zbyt długie miksowanie może sprawić, że placek będzie cięższy i mniej przyjemny po upieczeniu.

Znaczenie ma też temperatura składników. Zimne jajka i zimny jogurt dodane do miękkiego masła mogą zwarzyć masę. Samo zwarzenie nie przekreśla wypieku, ale lepiej wyjąć składniki z lodówki wcześniej, żeby ciasto miało równą konsystencję.

Nie warto skracać pieczenia tylko dlatego, że kruszonka jest już rumiana. Ciasto ze śliwkami i jabłkami ma sporo wilgoci na wierzchu, więc środek potrzebuje czasu. Lepiej sprawdzić patyczkiem i dopiec kilka minut dłużej niż wyjąć zbyt wcześnie.

Jeśli pojawia się zakalec, przyczyną bywa najczęściej za dużo owoców, niedopieczony środek, za krótkie nagrzewanie piekarnika albo zbyt rzadka masa. Ciasto przed pieczeniem powinno być gęste, nie lejące jak na naleśniki.

Proste warianty tego ciasta

Ten przepis można lekko zmieniać bez robienia z niego zupełnie innego wypieku. Jeśli nie masz jabłek, użyj samych śliwek, ale zmniejsz ich ilość do około 450 g i dobrze je osusz. Wyjdzie wtedy proste ciasto ze śliwkami, bardziej kwaskowe i mocniej owocowe.

Jeśli zależy Ci na szybszej wersji, można pominąć kruszonkę. Wierzch posyp wtedy tylko łyżką cukru wymieszanego z cynamonem. Takie szybkie ciasto ze śliwkami i jabłkami będzie mniej maślane na wierzchu, ale nadal domowe i proste.

Do kruszonki można dodać szczyptę cynamonu albo garść drobno posiekanych orzechów. Nie przesadzaj jednak z dodatkami, bo owoce powinny zostać głównym smakiem. Przy bardzo słodkich jabłkach dobrze sprawdza się odrobina soku z cytryny wymieszana z owocami.

Jeżeli lubisz kruche ciasto ze śliwkami, ten przepis będzie innym typem wypieku — bardziej miękkim i ucieranym. Z kolei ciasto drożdżowe ze śliwkami wymaga już wyrastania i więcej czasu. Tutaj chodzi o prosty placek, który da się przygotować bez czekania na drożdże.

Przechowywanie i podanie

Ciasto najlepiej smakuje po całkowitym wystudzeniu, gdy owoce przestaną parować, a kruszonka lekko stężeje. Można je podać samo, z herbatą albo kawą. Nie potrzebuje kremu ani dekoracji.

Przechowuj je pod przykryciem w temperaturze pokojowej przez 1 dzień. Jeśli w kuchni jest ciepło albo owoce były bardzo soczyste, lepiej wstawić ciasto do lodówki. W lodówce wytrzyma około 3 dni, choć kruszonka z czasem zmięknie.

Przed podaniem z lodówki można zostawić kawałek na kilkanaście minut na blacie. Smak będzie łagodniejszy, a ciasto mniej zbite. Można też lekko podgrzać porcję w piekarniku, ale krótko, żeby nie wysuszyć spodu.

Ciasto ze śliwkami i jabłkami nadaje się też do zamrożenia. Najlepiej mrozić już pokrojone kawałki, owinięte osobno. Po rozmrożeniu kruszonka nie będzie tak chrupiąca jak świeża, ale ciasto nadal będzie dobre do domowej kawy.